Samen bouwen aan de toekomst van informele zorg in Stichtse Vecht

Het zorgvraagstuk is groot en raakt ons allemaal. Ook in gemeente Stichtse Vecht merken we dat steeds vaker een beroep wordt gedaan op mantelzorgers, vrijwilligers en maatschappelijke organisaties. Landelijk groeit het aandeel 65-plussers (CBS) en stijgt de zorgvraag, terwijl het aantal zorgprofessionals achterblijft (RIVM). Dat betekent dat de sociale basis een steeds belangrijkere rol krijgt. Maar hoe ziet dat er lokaal uit? 

Informele zorg in Stichtse Vecht: groot én intensief 

Uit het meest recente Inwonerspanel (november–december 2024, gepubliceerd in 2025) blijkt dat bijna 50% van de inwoners in Stichtse Vecht mantelzorg verleent. Mantelzorg is de onbetaalde zorg en ondersteuning die mensen bieden aan een partner, familielid, vriend of buur met een ziekte, beperking of hulpvraag. Het is een belangrijke vorm van informele zorg: zorg en ondersteuning die niet door beroepskrachten, maar door naasten en vrijwilligers wordt geboden. Dat betekent dat bijna de helft van onze inwoners direct betrokken is bij informele zorg — vaak naast werk, gezin en andere verantwoordelijkheden. Informele zorg is daarmee geen randverschijnsel, maar een substantieel onderdeel van het dagelijks leven in gemeente Stichtse Vecht. Juist daarom is het belangrijk om met elkaar in gesprek te blijven over hoe we deze inzet kunnen ondersteunen en versterken. 

"Mantelzorger weet misschien de wegen niet. Door deze bijeenkomst weten we elkaar beter te vinden."

Organisaties samen aan tafel 

Vanuit die gedachte organiseerde de Vitale Coalitie Stichtse Vecht op 11 maart een informele inspiratiebijeenkomst voor organisaties binnen de informele zorg. De Vitale Coalitie – bestaande uit de Bibliotheek, Leef, Handjehelpen, Kwadraad, Jeugd-Punt en MOmenz – zet zich onder andere in voor het versterken van de sociale basis. Informele zorgorganisaties maken daar een belangrijk onderdeel van uit. 

Voor de bijeenkomst is een gerichte groep organisaties uitgenodigd die actief zijn op thema’s als: Mantelzorg en respijtzorg, Zorg en financiën (ondersteuning bij administratie en geldzorgen), Jeugd en opvoeding, Participatie en ontmoeting. Organisaties die dagelijks een belangrijke rol spelen in het ondersteunen van inwoners en het verlagen van druk op de zorg. 

In gesprek over samenwerking 

De centrale vraag van de middag was: 

Wat kunnen we voor elkaar betekenen en wat hebben we nodig om onze rol goed te blijven vervullen? 

Na een plenaire inleiding gingen deelnemers uiteen naar vier thematafels: zorg en financiën, jeugd en opvoeding, participatie en mantelzorg. 

Daar werd gesproken over: 

• Zorg en financiën. Denk onder andere aan geldzorgen, ondersteuning bij administratie, schuldhulpverlening.  
• Jeugd en opvoeding. Jongerencoaching, voorlichting, preventie, projecten, buurtgezinnen, ontmoetingsplaatsen, veilig opgroeien. 
• Participatie. Denk aan eenzaamheid, taalvaardigheid, burenhulp, vrijwilligerswerk en dagbesteding.  
• Mantelzorg. Respijtzorg, mantelzorger in balans, grenzen stellen, langdurige zorg, jonge mantelzorger. 

De inspiratiebijeenkomst was vooral bedoeld als moment om elkaar te ontmoeten. Niet om beleid vast te leggen, maar om elkaar beter te leren kennen en de onderlinge verbinding te versterken. Wie doet wat? Waar kunnen we elkaar aanvullen? En hoe zorgen we dat inwoners sneller op de juiste plek terechtkomen? Door elkaar te spreken en ervaringen te delen, worden lijnen korter en ontstaat meer samenhang binnen het netwerk. 

“We waren niet van elkaars bestaan op de hoogte. Door bij elkaar te komen weten we nu ook dat we naar elkaar door kunnen verwijzen.” 

Samen de sociale basis versterken 

Als bijna de helft van de inwoners betrokken is bij mantelzorg, vraagt dat om goede afstemming tussen organisaties. Door elkaar te ontmoeten en in gesprek te blijven, houden we het netwerk sterk en de lijnen kort. 

Binnen dit geheel ondersteunt MOmenz deze samenwerking. Binnen MOmenz werken verschillende onderdelen samen, zoals Wijzer in Vrijwillige Inzet, Wijzer in Mantelzorg en het trajectenteam. Wijzer in Vrijwillige Inzet legt vanuit het netwerk van vrijwilligersorganisaties verbindingen en koppelt vrijwilligers aan initiatieven. Wijzer in Mantelzorg brengt expertise in rondom mantelzorgondersteuning. Het trajectenteam draagt onder andere bij door inwoners via sociaalverwijzen te begeleiden naar passende ondersteuning en activiteiten in de wijk. Door deze samenwerking binnen MOmenz sluiten signalen, ondersteuning en initiatieven beter op elkaar aan. 

“Ik vind het prettig/nuttig dat ik nu op de hoogte ben en met veel verschillende organisaties heb kunnen kennis maken. Dank voor deze middag!” 

Hoe verder? 

De bijeenkomst was een eerste moment om elkaar te ontmoeten en ervaringen uit te wisselen. De opbrengsten van de gesprekken worden gebundeld en gedeeld met de betrokken organisaties. Tegelijk verkennen we of er behoefte is om elkaar vaker te ontmoeten of op een andere manier samen verder te praten over deze thema’s. 

Valt jouw organisatie onder informele zorg en zou je bij een eventuele volgende bijeenkomst willen aansluiten? 

→ Mail naar [email protected]. 

Samen blijven we bouwen aan een sterke sociale basis in Stichtse Vecht.